Tiền liệt tuyến (TLT) là một cơ quan nằm dưới bàng quang, sau xương mu, trước trực tràng và bao phủ chung quanh niệu đạo tiền liệt. Do TLT nằm trước trực tràng nên có thể sờ thấy được khi đưa ngón tay vào trong hậu môn (thuật ngữ y khoa còn gọi là “thăm trực tràng”).

TLT là một cơ quan của hệ sinh dục đàn ông, ở nữ không có. TLT có hình nón, đáy ở trên và đỉnh ở dưới, rộng 4 cm, cao 3 cm, dày 2,5 cm, nặng trung bình 15-20 g ở người lớn. TLT có chức năng chính là tiết ra tinh dịch rồi đổ vào niệu đạo ở xoang tiền liệt. Dịch TLT có màu trắng đục với pH khoảng 6,5 (kiềm hơn dịch âm đạo), nhờ vậy có vai trò quan trọng trong việc bảo vệ tinh trùng cho đến khi thụ tinh. Lượng dịch do TLT bài tiết chiếm khoảng 30% thể tích dịch phóng ra trong mỗi lần giao hợp. Dịch TLT chứa nhiều axít citric, ion canxi, nhiều loại enzyme đông đặc, tiền fibrinolysin, prostaglandin.

Các enzyme đông đặc của TLT sẽ tác động vào fibrinogen làm đông nhẹ tinh dịch ở đường sinh dục nữ, do vậy có thể giữ tinh trùng nằm sát cổ tử cung. Sau 15-30 phút, tinh dịch sẽ được làm loãng trở lại nhờ enzyme fibrinolysin có trong dịch TLT và tinh trùng hoạt động trở lại. Prostaglandin của dịch TLT cũng như dịch của túi tinh sẽ làm co cơ tử cung, tăng nhu động vòi trứng, giúp tinh trùng di chuyển trong đường sinh dục nữ và dịch này giúp bôi trơn cho hoạt động tình dục.

Các bệnh thường gặp của tiền liệt tuyến

1. Viêm TLT cấp tính: Là tình trạng nhiễm trùng TLT thường do một số vi khuẩn tương tự gây nhiễm trùng bàng quang. Các vi khuẩn đó là E.Coli, Klebsiella, Proteus. Vi khuẩn có thể từ đường máu lan đến TLT hoặc từ cơ quan kế cận hoặc do sinh thiết TLT không bảo đảm vô trùng. Bệnh thường hay gặp trong tuần trăng mật giữa tân lang và tân nương do hoạt động tình dục quá nhiều. Bệnh khởi phát đột ngột với sốt, ớn lạnh, đau vùng lưng dưới và vùng tầng sinh môn (vùng nằm giữa bộ phận sinh dục ngoài và hậu môn), kèm theo tiểu khó, tiểu nhiều lần trong ngày. Thầy thuốc sẽ cho làm xét nghiệm nước tiểu để tìm bạch cầu, vi khuẩn giúp chọn lựa kháng sinh phù hợp. Thường kháng sinh được cho là nhóm Fluoroquinolon (Ciprofloxacin), kèm theo là một thuốc kháng viêm như Serratiopeptidase. Bệnh nhân được cho nghỉ ngơi, uống nhiều nước và thuốc giảm đau. Nếu bệnh nhân ở trong tình trạng suy giảm miễn dịch như đang được hóa trị liệu hay nhiễm HIV/AIDS, cần cho bệnh nhân nhập viện ngay.

2. Viêm TLT mạn tính: Các triệu chứng thường nhẹ hơn so với giai đoạn cấp tính. Bệnh nhân không sốt, đau lúc phóng tinh và tinh dịch có máu. Tiểu khó, tiểu lắt nhắt nhiều lần trong ngày, đôi lúc có chảy dịch ở đầu dương vật.

Khi bệnh tiến triển nặng hoặc biến chứng cần sự can thiệp phẫu thuật

3. U phì đại lành tính TLT: Ở trẻ em TLT rất nhỏ. Từ tuổi dậy thì, TLT bắt đầu phát triển đạt tới kích thước tối đa vào lúc 20 tuổi và giữ nguyên kích thước cho tới năm 50 tuổi. Kể từ tuổi 50 trở đi, TLT to ra theo thời gian và gây ra bệnh u phì đại lành tính TLT. Bệnh phát triển từ từ hay đột ngột với những biến chứng như nhiễm trùng, bí tiểu, suy thận. U phì đại lành tính TLT không có hiện tượng ung thư hóa nhưng có thể bị ung thư xâm nhiễm với tỉ lệ từ 10%-25%. Ở giai đoạn đầu, bệnh nhân hay tiểu lắt nhắt vào ban đêm, nhất là từ nửa đêm đến sáng sớm, mỗi lần đi tiểu phải rặn. Sau đó đi tiểu lắt nhắt cả ngày lẫn đêm, mỗi lần đi tiểu xong vẫn có cảm giác nước tiểu chưa ra hết mà còn đọng lại trong bàng quang. Cuối cùng là tiểu ri rỉ hoặc bí tiểu. Nhiễm trùng là biến chứng hay gặp. Thăm trực tràng thấy một khối u to, hơi mềm hoặc chắc, bề mặt nhẵn. Để chẩn đoán chính xác, cần cho bệnh nhân đi siêu âm. Khi bệnh tiến triển nặng hoặc biến chứng cần sự can thiệp phẫu thuật. Hiện nay, loại phẫu thuật được nhiều thầy thuốc ưa thích và lựa chọn là phẫu thuật nội soi qua đường niệu đạo.

4. Ung thư TLT: Khi ung thư TLT xảy ra, các tế bào ung thư phát triển rất nhanh dưới tác dụng kích thích của testosterone (nội tiết tố sinh dục nam). Ngược lại, sự phát triển của tế bào ung thư sẽ bị ức chế nếu cắt bỏ tinh hoàn. Ung thư TLT ít gặp hơn u phì đại lành tính TLT. Triệu chứng bao gồm: đau, tiểu khó, tiểu đêm, tiểu máu, rối loạn chức năng cương. Chỉ 1/3 bệnh nhân là có triệu chứng lâm sàng. Để chẩn đoán ung thư TLT có thể định lượng nồng độ PSA trong máu. Nếu nồng độ PSA>40 nanogam/ml thì nghi ngờ ung thư TLT. Tuy nhiên, nồng độ PSA có thể tăng khi nhiễm trùng, khi khối u TLT>60 g. Vì vậy để chẩn đoán chắc chắn, cần sinh thiết TLT một khi thăm trực tràng thấy một khối u to, cứng, bề mặt lổn nhổn cộng với triệu chứng lâm sàng gợi ý. Tùy theo giai đoạn bệnh, di căn mà thầy thuốc sẽ cho cắt bỏ khối u, xạ trị, hóa trị.

Nguồn: nld.com.vn

The post Bệnh lý tiền liệt tuyến appeared first on Sức khỏe tôi yêu.

1. Bệnh tiểu đường

Trước khi làm các xét nghiệm đường huyết lúc đói hoặc xét nghiệm máu A1C, bạn cần nhịn ăn trong 8 giờ.

Bạn không bao giờ phải lo ngại về bệnh tiểu đường nếu duy trì một trọng lượng khỏe mạnh, không bị huyết áp cao và không có quá nhiều lượng cholesterol xấu. Nhưng đối với hầu hết đàn ông trên 45 tuổi, đặc biệt là những người thừa cân, bài kiểm tra đường huyết lúc đói, hoặc làm xét nghiệm máu A1C(thử nghiệm máu thông thường được sử dụng để chẩn đoán bệnh tiểu đường loại 1 và loại 2) là một việc nên làm.

2. Bệnh lây truyền qua đường tình dục

Ngay cả khi đã lập gia đình trong nhiều năm, bạn vận nên làm những xét nghiệm về các bệnh lây qua đường tình dục. Nhiều bệnh lây truyền qua đường tình dục thông thường không có biểu hiện rõ ràng và có thể nhiều năm sau mới phát hiện ra bệnh.
Có rất nhiều trường hợp viêm gan C hiện mà không có bất kỳ triệu chứng nào hoặc không biết vì sao mình lại mắc bệnh. Nên khám sàng lọc các bệnh lây truyền qua đường tình dục (LTQĐTĐ) bất kể tuổi tác hoặc tình trạng sức khỏe trước đó.

3. Chỉ số khối cơ thể

Bằng công thức chung bạn có thể tự đo chỉ số khối cơ thể. Đây là một thước đo chất béo cơ thể dựa trên chiều cao và cân nặng. Điều quan trọng là bạn phải nhận thức được ý nghĩa của con số này. Chỉ số BMI của bạn được tính như sau:

BMI = (trọng lượng cơ thể)/ (chiều cao x chiều cao).
- Trọng lượng cơ thể: tính bằng kg
- Chiều cao x chiều cao: tính bằng m

Chỉ số BMI từ 18,5 đến 24,9 được coi là trọng lượng bình thường. Mặc dù đây chưa phải là thước đo hoàn hảo nhưng hầu hết các bác sĩ đều đồng ý rằng nó vẫn là một phần quan trọng của việc đánh giá sức khỏe tổng thể. Từ đó, điều chỉnh chế độ ăn uống và tập thể dục cho hợp lý.

4. Cholesterol

Hiệp hội Tim mạch Mỹ khuyến cáo nam giới nên kiểm tra mức cholesterol 4 đến 6 năm một lần kể từ năm 20 tuổi

Hiệp hội Tim mạch Mỹ khuyến cáo nam giới nên kiểm tra mức cholesterol 4 đến 6 năm một lần kể từ năm 20 tuổi. Đàn ông có nguy cơ mắc bệnh tim mạch cao hơn so với phụ nữ, một phần là do lượng cholesterol cao.

Nhưng nên đi khám thường xuyên để sàng lọc và chẩn đoán sớm các yếu tố làm tăng nguy cơ bệnh tim mạch như tiểu đường, thói quen hút thuốc lá, hoặc huyết áp cao.

Cholesterol được đo bằng một xét nghiệm máu, và phải nhịn ăn khoảng 9 đến 12 giờ trước đó. Một thử nghiệm cholesterol sẽ đo về mức độ của cholesterol toàn phần, cholesterol tốt (HDL), cholesterol xấu(LDL) và chỉ số triglyceride.

5. Huyết áp

Hầu hết mọi người không biết khi mình bị cao huyết áp vì cao huyết áp thường diễn tiến âm thầm, không có triệu chứng.

Việc đo huyết áp nhiều lần là rất quan trọng và cần thiết. Một lần đo cho kết quả huyết áp cao chưa hẳn là bạn bị cao huyết áp. Hoặc ngược lại, một lần đo huyết áp cho kết quả bình thường không có nghĩa là bạn không bị cao huyết áp.

Các số đo huyết áp thường được tính bằng milimét thủy ngân (mmHg). Huyết áp bao gồm 2 thông số:
- Số trên (huyết áp tâm thu): Là trị số huyết áp cao nhất khi tim co bóp
- Số dưới (huyết áp tâm trương): Là trị số huyết áp thấp nhất khi tim nghỉ ngơi.

Huyết áp bình thường là huyết áp tâm thu dưới 120mmHg và huyết áp tâm trương dưới 80mmHg.

Nếu huyết áp tâm thu của bạn trên 130 hoặc huyết áp tâm trương của bạn trên 85, bạn nên thay đổi lối sống như tập thể dụcnhiều hơn và ăn ít muối.

6. Nội soi đại tràng

Hầu hết đàn ông nên được kiểm tra ung thư đại tràng từ tuổi 50 trở lên, nhưng những người có tiền sử gia đình của bệnh nên làm xét nghiệm sớm hơn. Cả cánh mày râu và chị em đều e sợ khi phải làm những xét nghiệm này. Ống nội soi sẽ được đưa vào hậu môn và sau đó là tiên lên từ từ vào trong trực tràng và thông qua đại tràng có thể tới tận manh tràng để kiểm tra ruột già có khối u hoặc các dấu hiệu khác của ung thư hay không. Xét nghiệm này thực ra không đáng sợ như lời đồn.

Trước khi tiến hành nội soi đại tràng, bệnh nhân cần phải tuân thủ một chế độ ăn uống nhiều chất xơ hoặc dùng thuốc nhuận tràng để tiện cho việc nội soi.

Nếu không có bất cứ điều gì đáng ngờ, bạn sẽ không cần phải nội soi trong vòng 10 năm tiếp theo.

7. Tuyến tiền liệt

Sàng lọc ung thư tuyến tiền liệt đã gây nhiều tranh cãi trong giới chuyên môn. Nhiều chuyên gia cho rằng, xét nghiệm này là tốn tiền và không cần thiết. Tuy nhiên, theo khuyến cáo của Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ, đàn ông ở độ tuổi từ 50 trở lên nên đi xét nghiệm ung thư tuyến tiền liệt (hay còn gọi là PSA) định kỳ hàng năm.

Nguồn: Dantri.com.vn

The post 7 xét nghiệm cánh mày râu nên làm appeared first on Sức khỏe tôi yêu.