Để hình thành được một phẩm chất, một thói quen bền vững ở trẻ, đòi hỏi người lớn phải tác động ở cả ba mặt: nhận thức, tình cảm, hành vi

Ngồi trong nhà ấm nên bố cô bé muốn cởi bớt áo khoác của bé ra. Ông hỏi: “Eve, con có muốn cha cởi áo khoác cho con không?”. Cô bé nhanh nhảu trả lời: “Dạ, vui lòng giúp con ạ!”. Dịch ra dài dòng nhưng trong tiếng Anh thì đơn giản là: Yes, please! Tôi ngạc nhiên trước phản ứng rất ngoan ngoãn, lịch sự của bé thì mẹ bé kể thêm: Hai từ đầu tiên mà Eve biết nói và nói nhiều nhất từ 12 tháng tuổi chính là ‘Yes, please’ dù không phải do họ cố ý dạy mà có thể bởi Eve nghe cha mẹ và những người xung quanh nói hai từ ấy quá thường xuyên.

Quan sát nhiều hơn về trẻ con lẫn người lớn ở đây, tôi phát hiện những từ ‘cửa miệng’, bật ra gần như một phản xạ không điều kiện của họ chính là ‘cảm ơn’ (thank you), ‘xin lỗi’ (sorry), ‘cảm phiền/ xin lỗi’ (excuse me), ‘vui lòng/ làm ơn’ (please) và ‘không có chi’ (you are welcome!). Tôi cũng nhận ra môi trường sống thân thiện, văn minh, lịch sự của họ có được là nhờ một phần không nhỏ của 5 từ/cụm từ kỳ diệu trên (magic words).

Một người muốn mở lời nói với ai điều gì thì thường bắt đầu bằng ‘cảm phiền/ xin lỗi’ (excuse me), bước ngang qua mặt người khác cũng ‘cảm phiền/ xin lỗi’ (excuse me hoặc sorry), lỡ đụng nhẹ người khác là vội vàng ‘tôi xin lỗi, tôi xin lỗi’ rối rít (I’m sorry, I’m sorry), người nào đó kể cả nhỏ tuổi hơn giúp mình dù việc rất đơn giản cũng nói ‘cảm ơn’ (thank you) chân thành, khi nhận lời ‘cảm ơn’ từ người khác thì mỉm cười phản hồi ‘Không có chi’ (You are welcome!).

Những từ này khiến ai đó đang muốn nhăn mặt khó chịu cũng kịp dừng lại mà thư giãn nét mặt, ai muốn lớn tiếng than phiền, trách mắng cũng kịp hạ giọng để trò chuyện một cách tôn trọng nhất người đối diện. Thật kỳ diệu! Những đứa trẻ đã được dạy về ý nghĩa và sức mạnh của từng từ/ cụm từ ấy’.

- Cảm phiền/ xin lỗi (Excuse me): thể hiện sự nhã nhặn, cho phép chúng ta thu hút sự chú ý của người khác khi họ đang bận rộn nói chuyện hoặc làm điều gì đó hoặc khiến người khác tránh sang một bên nhường lối đi cho mình, xin lỗi vì một lỗi lầm hay nhầm lẫn hoặc mình muốn dừng cuộc nói chuyện với ai….

- Vui lòng/ làm ơn (please): thể hiện sự lịch sự khi đề nghị người khác làm gì cho mình và cũng khiến họ sẵn lòng giúp mình làm điều mình muốn. Chẳng hạn: Làm ơn lấy giúp con ly nước.

- Cảm ơn (thank you): thể hiện lòng biết ơn khi người khác giúp đỡ mình dù chỉ là một việc rất nhỏ và cũng khiến họ mong muốn làm nhiều điều khác hơn cho mình trong tương lai. Ví dụ: người khác nhặt dùm trẻ trái bóng, trẻ cũng nên nói lời cảm ơn chân thành

- Không có chi (You are wellcome): Đây là cách phản hồi tốt nhất mỗi khi người khác nói lời cảm ơn chúng ta về những điều chúng ta đã làm cho họ. Câu này không có nghĩa là điều chúng ta làm không có ý nghĩa gì mà đơn giản là chúng ta trân trọng lòng biết ơn của họ và cũng khuyến khích họ duy trì thói quen nói lời cảm ơn.

- Xin lỗi (I’m sorry): chính là câu nói nhiều sức mạnh nhất, thể hiện sự hối lỗi khi lỡ làm điều gì đó sai trái hoặc tổn thương người khác, giúp hoá giải mâu thuẫn, hàn gắn vết thương lòng mình gây ra cho người khác, gìn giữ mối quan hệ…

Tôi chứng kiến rất nhiều ông bố, bà mẹ ở đây cố gắng dạy con mình những từ trên kèm theo thái độ phù hợp khi nói chúng trong từng tình huống của đời sống hàng ngày, nếu đứa trẻ không nói thì họ lặp lại yêu cầu một cách kiên nhẫn. Có lần, tôi phát sốt ruột thay khi thấy anh hàng xóm kiên quyết bắt đứa con 3 tuổi phải nhặt món đồ chơi mà cô bé vùng vằng vứt xuống đất và nói “con xin lỗi” (I’m sorry) với anh. Cô bé bướng bỉnh không chịu, anh thì nhắc đi nhắc lại yêu cầu của mình bằng giọng nhẹ nhàng cho tới nghiêm khắc (nhưng không quát tháo) suốt 1 tiếng đồng hồ.

Để hình thành được một phẩm chất, một thói quen bền vững ở trẻ, đòi hỏi người lớn phải tác động ở cả ba mặt: nhận thức, tình cảm, hành vi. Ba mặt này có thể tác động theo thứ tự khác nhau. Trẻ bắt đầu học nói từ khoảng 1 tuổi nhưng chủ yếu là bắt chước người lớn một cách máy móc mà chưa hiểu rõ ý nghĩa của từ ngữ. Chính vì vậy, các nhà tâm lý giáo dục khuyên người lớn dạy trẻ có thể bắt đầu từ hành vi. Ví dụ, từ lúc trẻ 7, 8 tháng tuổi, nhiều phụ huynh Việt Nam đã dạy con gật đầu và kêu ‘ạ, ạ’ dù trẻ chưa hề hiểu đó là biểu hiện sự lễ phép hoặc phụ huynh lại dạy con phải vòng tay chào người khác, nhận đồ bằng hai tay, vẫy tay tạm biệt….trẻ cần làm theo mà không cần nhận thức đầy đủ ý nghĩa của các hành vi.

Sau mỗi lần trẻ thực hiện hành vi tốt, phụ huynh có thể khen ngợi, bày tỏ sự hài lòng để tạo tình cảm tích cực cho trẻ, khiến trẻ có mong muốn tái lập lại những hành vi ấy. Khi trẻ lớn dần lên, lúc đó, phụ huynh có thể tác động vào mặt cuối cùng – mặt nhận thức bằng cách giúp trẻ hiểu các hành vi đó có ý nghĩa gì, tại sao phải làm như vậy.

Việc dạy trẻ những từ kỳ diệu cũng có thể áp dụng theo quy trình trên, chẳng hạn yêu cầu trẻ nói ‘xin lỗi’ khi làm sai, ‘cảm ơn’ khi nhận sự giúp đỡ, ‘làm ơn/ vui lòng’ khi đề nghị….nhưng có lẽ hiệu quả nhất chính là phụ huynh làm mẫu cho trẻ qua việc sử dụng những từ ấy mỗi ngày.

Nguồn: Vnexpress.net

The post Người Anh dạy con phép lịch sự như thế nào? appeared first on Sức khỏe tôi yêu.

Cậu bé Kaiden McCormick sinh non 5 tuần nhưng lúc ra đời vẫn khỏe mạnh và được về nhà sớm. Tuy nhiên, chưa được bao lâu thì cha mẹ cậu bé đã phải cho đến bệnh viện vì Kaiden không chịu bú, da chuyển sang xanh và lả dần đi. Các bác sỹ sau đó đã xác định Kaiden bị nhiễm virus herpes simplex (HSV). Sau 6 tuần trong bệnh viện, cậu bé đã tử vong do bị suy đa cơ quan, hậu quả của việc nhiễm virus.

Cha mẹ của cậu bé khi nghe bác sỹ nhắc đến virus HSV thì không hiểu tại sao một đứa trẻ lại có thể nhiễm chúng. Chỉ đến khi bác sỹ cho biết virus này được truyền qua các vết loét thì họ mới hiểu mọi chuyện. Mẹ cậu bé cho biết: “Khi bác sỹ nói Kaiden mất vì virus lở miệng, tôi nhìn sang Carl (bố bé Kaiden) và anh bất giác chạm lên môi”. Bố bé Kaiden khi biết được sự thật đã hoàn toàn suy sụp và luôn cảm thấy tội lỗi vì cái chết của Kaiden đến từ nụ hôn của mình. Cha mẹ bé Kaiden sau đó đã viết thư lên một trang web của chính phủ Anh để cảnh báo các bậc cha mẹ về ảnh hưởng của virus lở miệng đối với trẻ sơ sinh và lá thư đã được rất nhiều người quan tâm.

Được biết, virus HSV thường gây ra chứng lở miệng, rộp miệng, virus có thể lây truyền từ người sang người bằng tiếp xúc trực tiếp như hôn, cho con bú…Virus HSV không gây nguy hiểm cho người lớn nhưng với trẻ sơ sinh hệ miễn dịch chưa phát triển thì có khả năng gây tử vong.

Trước đó, hồi năm 2006, bé gái Jennifer Schofield người Anh cũng đã tử vong do nhiễm virus HSV từ nụ hôn của mẹ. Bé Jennifer đã bị virus tấn công các cơ quan nội tạng và tử vong khi mới 11 ngày tuổi.

Hãy chắc chắn bạn sạch sẽ trước khi bế trẻ

Chia sẻ với nỗi lo của các ông bố, bà mẹ, Bác sỹ Nguyễn Văn Thường, Phó khoa Khám Nhi, Bệnh viện Đa khoa Xanh Pôn, Hà Nội cho biết: Việc âu yếm, thể hiện tình yêu thương với con trẻ là việc làm cần thiết, nếu không trẻ sẽ không có sự gần gũi với cha mẹ và có thể ảnh hưởng tới tâm lý trong quá trình phát triển của trẻ. Tuy nhiên, cha mẹ cũng cần biết các yếu tố nguy cơ có thể gây hại cho trẻ.

Theo bác sỹ Thường thì tất cả các loại bệnh lây truyền đều có khả năng lây từ người lớn sang trẻ con, nhất là các bệnh cúm, thủy đậu, quai bị, chân tay miệng, sốt xuất huyết… Đặc điểm ở trẻ con là hệ miễn dịch chưa phát triển hoàn thiện nên dễ mắc bệnh và khi mắc bệnh thì biểu hiện bệnh nặng hơn người lớn. Vì vậy, khi mắc phải những bệnh trên bạn cần hạn chế việc âu yếm, gần gũi với trẻ để tránh lây bệnh cho trẻ.

Ngoài ra, ngay cả khi bạn không bị bệnh nhưng có tiếp xúc với người mắc bệnh, bạn sẽ trở thành người trung gian truyền bệnh sang con khi bạn bế con, âu yếm con, hôn con… Lúc này, trong người bố mẹ đã có mang mầm bệnh nhưng không biểu hiện bệnh, tuy nhiên khi lây sang con thì con sẽ rất dễ mắc bệnh và bệnh có thể diễn tiến đến nặng.

Vì vậy, để phòng tránh việc lây nhiễm bệnh bạn cần chắc chắn rằng mình hoàn toàn khỏe mạnh để không nhiễm bệnh cho trẻ. Khi muốn bế trẻ bạn cần giữ vệ sinh sạch sẽ vì các bệnh lây nhiễm thường chủ yếu là do vấn đề vệ sinh chưa đảm bảo. Nếu bạn đã tiếp xúc với người bị bệnh, khi về nhà bạn cần rửa tay sạch, thay quần áo khác, tắm rửa sạch sẽ trước khi bế trẻ.

Nguồn: suckhoegiadinh.com.vn

The post Trẻ tử vong vì nụ hôn yêu thương của cha mẹ appeared first on Sức khỏe tôi yêu.